کاوشگر مارینر ۴ ناسا؛ ۶۰ سال پیش بشر برای نخستین‌بار از نزدیک با مریخ ملاقات کرد_باماها

در بازه وقتی ۱۴ تا ۱۵ ژوئیه ۱۹۶۵ (۲۳ تا ۲۴ تیر ۱۳۴۴)، مأموریت مارینر ۴ به موفقیتی باورنکردنی دست یافت. این فضاپیما که در سال‌های اولیه‌ی عصر فضا پرتاب شد، نخستین پرواز نزدیک از کنار مریخ را انجام داد و اولین عکس نزدیک از سیاره‌ای دیگر را ثبت کرد. بعد از این دستاورد، اکتشافات فضایی برای همیشه منقلب شد.

اگر فقط سیاره مریخ را درنظر بگیریم، اکنون چندین فضاپیما از سوی چندین آژانس فضایی، این سیاره را از مدار و از سطح بازدید می‌کنند. ما فضاپیماهایی در اطراف مشتری داریم و درحال گذر از فضای بین‌سیاره‌ای برای رسیدن به عطارد یا سیارک‌ها هستیم. دوربین‌های ساخت ما به سمت خورشید و ماه نشانه رفته‌اند و پیروزی‌هایی زیاد زیاد تر از این‌ها را رقم زده‌ایم. اما همه این دستاوردهای فضایی، با مارینر ۴ اغاز شد.

اکتشافات اولیه منظومه شمسی به‌دست انسان‌ها زیاد دلنشین است. بین پرتاب اسپوتنیک، اولین ماهواره ساخت بشر و مارینر ۴ کمتر از هشت سال فاصله است؛ اما در این زمان، پیروزی‌های زیاد بسیاری پشت سر هم رقم خورد. در ۴ اکتبر ۱۹۵۷، اسپوتنیک نخستین ماهواره‌ای می بود که در مدار زمین قرار گرفت. نخستین پرواز نزدیک از کنار ماه نیز دستاورد شوروی می بود؛ لونار ۱ در ژانویه ۱۹۵۹. اولین عکس گرفته‌شده از فضا توسط لونار ۳ ثبت شد که در ۴ اکتبر سال ۱۹۵۹، زمین را ترک کرد.

در همین فاصله، ناسا نیز بیکار ننشست. اکسپلورر ۱ (۱۹۵۸) کمربندهای تشعشعی وان آلن را کشف کرد، پایونیر ۴ (۱۹۵۹) پرواز نزدیکی از کنار ماه داشت و پایونیر ۵ (۱۹۶۰) داخل فضای بین‌سیاره‌ای شد و وجود میدان‌های مغناطیسی بین سیاره‌ها را قبول کرد. تمرکز برنامه‌های فضایی آمریکا و شوروی در دهه ۱۹۶۰ رساندن انسان به ماه می بود، اما هنگامی او گفت و گو علمی در بین می بود، آژانس‌های فضایی به نقاط زیاد دورتر نیز نگاه می‌کردند.

هر دو طرف می‌خواستند به سیاره‌هایی برسند که از همه به زمین نزدیک‌تر می باشند: زهره و مریخ. ونرا ۱ شوروی نخستین کاوشگری می بود که به سوی سیاره‌ای دیگر فرستاده شد. در ۱۲ فوریه ۱۹۶۱، درست دو ماه پیش از این که یوری گاگارین به فضا برود، این فضاپیما به سمت زهره پرواز کرد. متأسفانه پیش از پرواز نزدیک، ربط با ونرا ۱ قطع شد. مارینر ۲ اما در ۱۴ دسامبر ۱۹۶۲ با پیروزی از کنار زهره گذشت و به نخستین فضاپیمایی تبدیل شد که با سیاره‌ای دیگر روبه رو می‌بشود.

سپس می‌رسیم به مارینر ۴ که فقط سه هفته بعد از پیشینیان خود (۲۸ نوامبر ۱۹۶۴) پرتاب شد، هشت ماه زمان صرف سفر در فضای بین‌سیاره‌ای کرد، تا فاصله ۹۸۴۶ کیلومتری از سطح مریخ پیش رفت و اولین عکس‌های نزدیک از سیاره سرخ را گرفت.