مایکروسافت: وابستگی به هوش مصنوعی علتتنبلی مغز و تضعیف تفکر انتقادی می‌شود_باماها

پژوهش جدیدی از محققان مایکروسافت و دانشگاه کارنگی ملون مشخص می کند که با افزایش وابستگی انسان‌ها به هوش مصنوعی مولد در کارهایشان، مقدار تفکر انتقادی آن‌ها افت می‌یابد؛ روندی که می‌تواند تبدیل «تضعیف توانمندیهای شناختی‌ای بشود که باید نگه داری شوند.»

محققان در مطالعه‌‌ی جدیدشان نوشتند: «یکی از تناقض‌های کلیدی در خودکارسازی این است که با مکانیزه‌کردن ماموریت های روتین و واگذاری مدیریت استثناها به کاربر انسانی، زمان‌های روزمره برای تمرین قضاوت و تحکیم توانمندیهای شناختی را از او می‌گیرید. در نتیجه، این توانمندیها تحلیل می‌رود و فرد در روبه رو با موقعیت‌های غیرمنتظره آمادگی کافی نخواهد داشت.»

محققان در مطالعه‌شان ۳۱۹ کارمند حوزه‌ی دانش را مورد بازدید قرار دادند. این شرکت‌کنندگان مجموعاً ۹۳۶ مثالی دست‌اول از منفعت گیری‌ی هوش مصنوعی مولد در کارهای خود را اراعه دادند و به نظرسنجی جواب دادند.

نظرسنجی شامل سوال‌هایی درمورد‌ی نحوه‌ی منفعت گیری از هوش مصنوعی مولد (از جمله ابزارها و دستورات مورد منفعت گیری)، مقدار مطمعن آن‌ها به توانایی این ابزارها در انجام ماموریت های اشکار، مقدار اعتمادشان به برسی خروجی هوش مصنوعی و مقدار اطمینانشان از توانایی خود در انجام همان ماموریت های بدون پشتیبانی هوش مصنوعی می بود.

در پژوهش، برخی از مثالهای منفعت گیری از هوش مصنوعی شامل این موارد بودند: معلمی که از ابزار تشکیل عکس DALL-E برای تشکیل تصاویر یک اراعه درمورد‌ی شستن دست‌ها در مدرسه منفعت گیری کرده می بود، یک خرید وفروش‌گر کالا که از ChatGPT برای «دریافت پیشنهاد‌هایی درمورد‌ی منبع های و استراتژی‌های تازه جهت بهبود توانایی‌های معاملاتی» منفعت برده می بود و پرستاری که «یک بروشور آموزشی تولیدشده با ChatGPT برای بیماران تازه‌تشخیص‌داده‌شده‌ی دیابتی را بازدید و قبول کرده می بود.»

محققان نوشتند: «داده‌ها نشان‌دهنده‌ی تحول در نحوه‌ی منفعت گیری‌ی کاربران از توانمندیهای ذهنی است، به‌طوری که کارکنان حوزه‌ی دانش با منفعت گیری‌ی فزاینده از هوش مصنوعی مولد، از اجرای مستقیم ماموریت های به نظارت بر آن‌ها روی می‌آورند.

درحالی‌که هوش مصنوعی می‌تواند منفعت‌وری را افزایش دهد، امکان پذیر تعامل انتقادی را افت دهد، به‌اختصاصی در ماموریت های روتین یا کم‌اهمیت که کاربران فقطً به هوش مصنوعی تکیه می‌کنند؛ موضوعی که نگرانی‌هایی درمورد‌ی وابستگی طویل مدت و افت توانایی حل قضیه تشکیل می‌کند.

محققان دریافتند که «کاربرانی که به ابزارهای هوش مصنوعی مولد دسترسی دارند، در قیاس با افرادی که بدون این ابزارها کار می‌کنند، نتایج یکسان‌تری برای یک ماموریت‌ی اشکار تشکیل می‌کنند که نشان‌دهنده‌‌ی نبوده است قضاوت شخصی، عرصه‌محور، انتقادی و تأملی در برسی خروجی‌های هوش مصنوعی است و می‌تواند به‌گفتن نشانه‌ای از افت تفکر انتقادی تعبیر بشود.»

محققان به برخی عوامل قابل‌انتظار اشاره کردند که بر مقدار تفکر انتقادی کاربران و دقت آن‌ها به کیفیت خروجی‌های هوش مصنوعی تأثیر می‌گذارد. برای مثال، افرادی که تحت سختی وقتی بودند، تفکر انتقادی کمتری به کار می‌بردند، در حالی که کارمندان شاغل در «محیط‌های حساس و پرریسک» که دلواپس صدمه‌های احتمالی ناشی از خروجی‌های نادرست بودند، از تفکر انتقادی بیشتری منفعت گیری می‌کردند.

بعد آیا هوش مصنوعی ما را کندذهن می‌کند و ذاتاً زیان اور است و باید برای نگه داری توانمندیهای شناختی بشر کنار گذاشته بشود؟ نتایج آزمایش محققان می‌تواند جواب به شواهدی باشد که مشخص می کند ابزارهای هوش مصنوعی مقدار تفکر انتقادی را در بین پرستاران، معلمان و خرید وفروش‌گران کالا افت خواهند داد؛ اما نگاه محققان به این نوشته چندان ساده نیست.

محققان اشاره می‌کنند که انسان‌ها در طول تاریخ مدام ماموریت های شناختی خود را به فناوری‌های تازه محول کرده‌اند و مدام این نگرانی وجود داشته که این فناوری‌ها علتزوال هوش انسانی شوند.

محققان می‌گویند که ابزارهای هوش مصنوعی مولد می‌توانند قابلیت‌هایی را برای تسهیل یادگیری کاربران در خود بگنجانند و این ابزارها می‌توانند به گسترش‌ی توانایی‌های خاص تفکر انتقادی پشتیبانی کنند، از جمله تحلیل دلایلها یا بازدید صحت اطلاعات در برابر منبع های معتبر. این چنین رویکردی با مقصد ترقی انگیزه‌ی کاربران هم‌سو خواهد می بود و هوش مصنوعی را به‌گفتن یک شریک در گسترش‌ی توانایی‌ها معارفه می‌کند.